1. YAZARLAR

  2. Ali GÜNDOĞDU

  3. 117 yıldır çalışan saat!
Ali GÜNDOĞDU

Ali GÜNDOĞDU

Yazarın Tüm Yazıları >

117 yıldır çalışan saat!

A+A-

İzmit'in sembolü Saat Kulesi'ni Osmanlı Padişahı’nın yaptırdığı sanılır. Oysa Saat Kulesi'ni yaptıran, İzmit Belediyesi'dir.

İzmit saat kulesi 33 yıl süren Sultan II. Abdülhamid saltanatı tarafından İzmit'te yaptırılan ve günümüze kadar ayakta kalabilen 3 yapıdan biridir.

2. Abdülhamid’in tahta çıkışının 25. yıldönümü (sene-i devriyesi) dolayısıyla, İzmit mutasarrıflığının denetiminde İzmit Belediyesine yaptırılmıştır. Temeli 29 Ağustos 1900 tarihinde atılmış, iki yılda bitirilmiştir.

Osmanlı Devletinin tüm vilayetlerinde ve vilayetlerine bağlı önemli yerleşim birimlerinde Abdülhamid'in 25.yıldönümü için çeşmeler, binalar ve saat kuleleri inşa edilmiştir.

2.Abdülhamid'in 25. tahta çıkış yıldönümü, diğer yıldönümlerinden çok daha tantanalı ve masraflı olmuştur.

İzmit Vilayeti 93 harbinden sonraki yıllarda çok büyük miktarda muhacir akınına uğramıştı. Balkanlardan gelen Rumeli Türkleri ile Kafkasya'dan gelen Türkler, yeni açılan yerleşim bölgelerine iskan ettirilmişti. Savaşın acılarını yaşamış ve (can güvenliği nedeniyle) kaybettiğimiz topraklardan gelen bu insanlar oldukça yorgun, bitkin ve fakirdi. Ve zaten yoksul olan İzmit'in yerli Türk halkı, perişan halde gelen bu yeni muhacirlerle, daha da fakir hale gelmişti.

Birkaç yıl sonra, 10 Temmuz 1894 yılında İzmit Körfezi'nde meydana gelen büyük bir deprem, birçok can ve mal kaybına yol açmış, İzmit'in fakirleşmesine neden olmuştur. Bu büyük depremden bir yıl sonra 1895 Şubat ayı boyunca başka depremler de olmuştu. Ve bu süre zarfında şehirde önemli büyük yangınlar da meydana gelmiş, köylerde salgın hastalıklar ortaya çıkmıştı.

İzmit Mutasarrıflığı ve Belediye halkın ihtiyacı olan hizmetleri gerekli kaynaklar olmadığı için yerine getirmekte zorlanıyordu.

Ve İzmit, bu sorunlarla boğuşurken ortaya bir saat kulesi işi çıkmış ve sorun haline gelmiştir.

Diyarbakır, Yozgat, Balıkesir gibi vilayetler saat kulelerini tam zamanında yetiştirmişler ve “Malumat” gibi saraya yakın gazeteler bu vilayetlerin kulesinin fotoğrafını gazetelerinin birinci sayfasında yayınlamışlardı.

İzmit Vilayeti bu özel günün hatırası için bir saat kulesi yapmak istiyordu.

İzmit Belediyesi, saat kulesi için hareket geçmiş, kulenin projesini mimara çizdirmiş, kulede kullanılacak saatleri Avrupa'ya sipariş etmişti.

İzmit Belediyesi'nin inşa ettiği saat kulesine, takılacak saat Avrupa'dan getirtilmiş ancak gümrük engeline takılmıştı. İzmit Belediyesi saraya müracaat edip bu saatten gümrük vergisi alınmamasını talep etmişti.

Avrupa'dan ithal edilen bu saatin umuma ait olduğuna ve gümrük vergisi alınmaması gerektiğine dair İzmit Belediyesi'nin müracaatı bir süre sonra padişah tarafından kabul edilmiş ve bu konuda bir ferman çıkartılarak saat vergiden muaf tutulmuştur. Ve ardından sipariş edilen saat ve mekanizmaları İzmit'e getirilmiş ve hazırlanan yere monte edilmiş ve çanları da çalışır hale getirilmiştir.

saat-kulesi-001.jpg

SAAT KULESİ- İzmit’in sembolü, İzmit Belediyesi tarafından halktan toplanan paralarla yapılmıştır ve padişahın cebinden tek kuruş harcanmamıştır.

recep-gurgen.jpg

SAATİN TAMİR UZMANI- İzmit Saat Kulesi’nin tarihi saatini de, bu konuda uzman olan Milli Saraylar saatçisi Recep Gürgen, özenli bir çalışmayla bakımdan geçiriyor.  

osmanlidan-miras.jpg

OSMANLI’DAN MİRAS-33 yıl süren Sultan II.Abdülhamid saltanatında Osmanlıların her vilayeti hissesine düşeni almıştı. İzmit vilayetinde bu uzun dönem için çok az sayıda kalıcı yapılar inşa edilmişti. Bu dönemde senede bir tane düzgün bir yapı inşa edilmiş olsaydı, bugün İzmit'te otuzdan fazla bina olması gerekirdi. Bize kalan sadece Saat Kulesi oldu.

Bu yazı toplam 973 defa okunmuştur.
Önceki ve Sonraki Yazılar

YAZIYA YORUM KAT

UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır. Yapılan yorumlardan yazarları sorumludur.
1 Yorum