• BIST 98.027
  • Altın 143,450
  • Dolar 3,5698
  • Euro 3,9928
  • Kocaeli 16 °C

Boşa giden oylar

İsmet ÇİĞİT
7 Haziran seçimlerinin sonuçlarını pek çok açıdan değerlendirmeye devam ediyoruz. Önüme Kocaeli tablosunu koyunca demokrasi ve temsil adına sıkıntılı bazı olayları fark edebiliyorum. 7 Haziran seçimlerinde Kocaeli’de seçime katılma oranı yüzde 88’i buldu. Bu Türkiye ortalamasının üzerinde ve sevindiricidir. Ama yüzde 90’ın üzerinde olması gerekirdi ve seçime katılma oranını siyasi partilerin yerel teşkilat-örgütleri ile adayları arttırabilirdi.
Kocaeli’de 1.222.388 kayıtlı seçmenden 1.076.122’si sandık başına gidip, oy kullanmış. Bu seçimlerde Türkiye’nin her yerinde olduğu gibi, ilimizde de iptal edilen oy sayısı bir hayli fazla. Kocaeli’de 23.471 tane, yani kullanılan oyların yüzde 2.18’i oranında oy iptal edilmiş. Düşünün ki, 500-600 adet oy farkı, bir milletvekilliğinin bir partiden diğerine gitmesine neden oluyor. 
Kuşkusuz, 7 Haziran’da sandık başına gitmeyen yüzde 12 civarındaki seçmenin bir kısmı, bilinçli olarak sandığa gitmedi. Hala seçmen listelerinde ufak tefek yanlışlar var. Kimi ölmüş insanlar da seçmen gözükebiliyor. 
Seçmen tarafından yanlış kullanıldığı- genellikle birden fazla partinin üzerine mühür vurulduğu- için iptal edilen 23.471 oy çok dikkat çekicidir. Bu rakam, İstanbul ‘da 500 binlere ulaşıyor. Sandık başlarında bütün siyasi partilerden temsilciler var ve özellikle oyların sayımı yapılırken hepsi dikkat kesiliyorlar. Herhangi bir oy pusulasında en küçük bir hata varsa,  itiraz ediliyor ve en kolay yol olarak oyun iptali tercih ediliyor. 
Kendimden örnek vereyim; üniversite eğitimi almış, pek çok seçime katılıp, oy kullanmış bir insanım. Sandığa gidip, oy pusulası, zarf ve mührü aldıktan sonra oy kullanma kabinine giderken ben bile heyecan yaşıyorum. Oy kullanma kabininde oy pusulasını bir açıyorsunuz, bütün tezgahı kaplıyor. 20 tane parti amblemi, yanlarında bağımsız adayların bölümü… Kime oy vereceğiniz konusunda kararlı olsanız bile, şaşırıyorsunuz. İster istemez bocalıyorsunuz. 
Mührü bir partinin amblemi altındaki yuvarlak boşluğa vurduktan sonra, bir de bunu katlaması var. Aman oyum ziyan olmasın, vurduğum evet mührünün izi başka bir partiye de bulaşmasın diye zarfı katlamak konusunda hassasiyet gösterirken, mührün mürekkebinin başka yerlere bulaşmasına engel olamıyorsunuz.
Kocaeli’de iptal edilen 23.471, ülke genelinde iptal edilen milyon sayıdaki oyların kuşkusuz önemli bölümü seçmen tarafından bilinçli olarak iptal ettirilen oylardır. Mevcut partilerin hiç birini içine sindiremeyen, “Bunların hiç biri benim oyumu hak etmiyor” tarzından bir megaloman ve ukalalık içine girmiş insanlar da var. Ama sonucu çok önem taşıyan, bir tek oyun bile derin anlamı, büyük önemi bulunan bir seçimde bu denli yüksek oranda oyun iptal edilmesi gerçekten çok üzücü ve sonuçlar üzerinde etkili olacak kadar düşündürücüdür.
…………
Bakın, tekrar edeyim. Sadece bizim ilimizde kullanılan oyların yüzde 2.18’ine karşılık gelen 23.471 oy iptal edilmiş. İlimizde 7 Haziran seçimlerine giren 18 siyasi parti ile 6 bağımsız adayın çok büyük bölümünün aldığı oy miktarları, iptal edilen oyların sayısından düşüktür. 6 bağımsız aday içinde en çok oy alan adayın il genelindeki oy sayısı sadece 100 adet. Bağımsız adaylardan biri 19 oy almış. Diğerlerinin oyları da 30 ile 65 arasında. 
Hiç kuşkusuz, 7 Haziran seçimlerinde öne çıkan 4 parti vardı. Bunlar dışında Saadet Partisi’nin il genelinde aldığı 52.230 oya (yüzde 4.85) saygı duymak lazım. Vatan Partisi 2.834(yüzde 0.26), BTP 2.441(yüzde 0.23), DSP 2.191 (yüzde 0.20) oy almış.
O kadar bağırış çağırış, o kadar tantana… CHP’den ayrılan Emine Ülker Tarhan’ın partisi Anadolu Partisi’nin Kocaeli’de aldığı toplam oy sayısı 686 adet(yüzde 0.06). Çok partili demokrasiye geçişin simgesi DP’nin aldığı oy sayısı 1817 (yüzde 0.17) adet. Yıllarca ülkeyi yöneten, eski genel başkanını Cumhurbaşkanı yapan DYP’nin ilimizde aldığı oy sayısı 864 adet(yüzde 0.08). Kent genelinde sade 287 oy alan parti (Yurt Partisi) var. 
Bu kadar çok siyasi parti ve bu kadar çok bağımsız aday, demokrasinin rengi ve güzelliği değil, demokrasinin yükü ve kamburudur. Zaten bu partilerin varlığını sürdürmesi de çok az sayıdaki mensupları ve yöneticileri için ağır bir yüktür.
Türkiye’de siyasi partiler ve bağımsız adaylar için seçimlere katılma kriterlerinin daha detaylı olması, “ben parti kurdum” diyen herkesin seçimlere katılamaması gerekir. 
Bir de şu ıstampa mürekkepli “Evet” mührü işini çözmemiz lazım. Bu şekil seçimlerde çok fazla oy iptal oluyor, buna bir çözüm bulmak lazım. Diyebilirsiniz ki, “Oyunu iptal ettirecek kadar hata yapan cahil adamın oyunun ne faydası var?” 
Öyle değil. Her oy anlamlı, her oy değerli. Bir genel seçimde kullanılan oyların yüzde 2.81’nin iptal edilmesi, iptal edilen oyların oranının aynı seçime giren 10’dan fazla sözde siyasi parti ve bağımsız adayın aldığı toplam oydan fazla olması normal ve kabul edilebilir değildir. 
Çok uzun olmayan bir gelecekte, belki en fazla 2-3 seçim sonra bilgisayar ortamında oy kullanılan seçimler yapacağız. Ama o günlere kadar önüne gelen herkesin seçime katılıp, çok uzun ve karmaşık oy pusulalarını yaratan sistemi de gözden geçirmek, oy iptalini en aza indirecek formüller geliştirmek gerekiyor. Belki 2019 yılında aynı gün hem genel, hem yerel seçim yapacağız. Bu seçimde de büyük hayal kırıklığı yaratan küçük ve gereksiz partiler mutlaka tabelalarını indirip, siyaseten kendilerine en yakın gördükleri partilere, üstelik pazarlık yapmadan, koşul öne sürmeden katılmalıdırlar. Hem iptal edilen oylar, hem çok fazla gereksiz parti ve gereksiz bağımsız adaylara verilen oylar, seçimlerin kaybıdır. Demokrasi için bir renk, bir şölen değil; tam tersine gerçek ve daha mantıklı sonuçların oluşmasını engelleyen bir faktördür.
Bu yazı toplam 436 defa okunmuştur.
  • Yorumlar 1
  • Facebook Yorumları 0
UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.
    Yazarın Diğer Yazıları
    ÖNE ÇIKAN MARKALARIMIZ
    • TUANA EVLERİ 3. ETAP
    • TUANA EVLERİ 2. ETAP'TA YÜZDE 5 İNDİRİM
    • ROMATEM Kocaeli Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Hastanesi
    • Özgür Kocaeli mobil uygulamamız yayında
    1/20
    Tüm Hakları Saklıdır © 2016 Özgür Kocaeli | İzinsiz ve kaynak gösterilmeden yayınlanamaz.
    Tel : 0262 331 11 11 Faks : 0262 321 21 37