1. YAZARLAR

  2. Ali GÜNDOĞDU

  3. Eski İzmit’ten geriye birkaç çeşme kaldı
Ali GÜNDOĞDU

Ali GÜNDOĞDU

Yazarın Tüm Yazıları >

Eski İzmit’ten geriye birkaç çeşme kaldı

A+A-
Eskiden…Su, genellikle şehrin dışındaki kaynaklarda bentlerde toplanır, havuzlarda dinlendirilir ve kemerler aracılığıyla kente getirilir ve su terazileri aracılığıyla dağıtılır ve bunun da sonunda su çeşmeye ulaşırdı. Çeşmede akan su mermer bir depoda saklanırdı. Çeşmenin önünden gelen geçen herkes çeşmenin hemen yanında bulunan kalaylı taslarla suyunu içer ve yoluna devam ederdi. Hele de sıcak bir günde bu çeşmeden su içen kişi çeşmeyi yaptıran kişiye hayır dua ederdi.
Çeşmelerin mimarisi, Osmanlıların batı kültüründen etkilenmeye başladığı 18. yüzyıla kadar olan dönem öncesi ve sonrası olarak ele alınabilir. 18. yy.'dan önceki çeşmeler genellikle klasik Osmanlı mimari tarzlarını yansıtırken, 18. yy. sonrasında yapılan çeşmelerde Avrupa mimarisinin etkileri yakından görülmektedir.
İzmit’te saray mensuplarının, önemli devlet adamlarının (kadınların), yerel yöneticilerin ve halkın yaptırmış olduğu çeşmeler bulunmaktadır. Meydanlara, mescitlerin yakınına, sokak başlarına-aralarına, mahalle girişlerine yapılan çeşmelerin İzmit tarihinde ayrı bir yeri vardır.
Paşa suyunun İzmit’e getirilmesiyle kendi haline bırakılan çeşmeler, bakımları yapılmadığı için zamanla tahrip olmuşlardır. Ayrıca yeni açılan yol ve caddelerden ötürü birçok çeşmede yıkılmış, ortadan kaldırılmıştır. 
Canfedâ Kethüda Hâtun Çeşmesi (Orhan Çeşmesi), Pertev Mehmet Paşa Çeşmesi, Ali Ağa Çeşmesi (Nev Çeşmesi), Zeliha Çeşmesi, Saat Kulesi Çeşmesi, Hacı Hızır Çeşmesi, Kabaran Çeşmesi, Kertil Tekke Çeşmesi, Emine Çeşmesi (Tüysüz Çeşmesi), Tahsin Efendi Çeşmesi, Hacı Ayvaz Çeşmesi, Topçu Çeşmesi, İzmit çeşmeleri akla gelince isimleri zikredilmesi gereken yapılardır. 
 


SÜMERBANK ÇEŞMESİ
Fevziye Camii bahçesindeki Sümerbank Çeşmesi, yeni düzenlemeden sonra pek fark edilmese de, yıllardır aynı yerde duruyor. İzmitli ünlü fotoğrafçı Cemal Turgay’ın bir kış günü çektiği bu fotoğraf, İzmit’in ölümsüz manzaraları arasında yerini aldı. 
ACISU ÇEŞMESİ
İzmit Acısu Parkı’nın girişindeki çeşmeyi hatırlıyor musunuz. Şimdi yerinde yok. Bu çeşmeden yıllarda İzmit’in at arabaları ve faytonlarının atları su içmişti. 
ORHAN ÇEŞMESİ
Orhan Çeşmesi, gerçek adıyla Canfedâ Kethüdâ Hatun Çeşmesi’nin kitabesi, İzmit’te bulunan Osmanlı çeşmeleri içerindeki en büyük onarım kitabelerinden birisidir.
ZELİHAKADIN ÇEŞMESİ
İzmit Belediyesi tarafından restore edilen Zelihakadın Çeşmesi de İzmit’teki en eski çeşmeler arasında yer alıyor. 


Bu yazı toplam 1615 defa okunmuştur.
Önceki ve Sonraki Yazılar

YAZIYA YORUM KAT

UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.