• BIST 107.489
  • Altın 142,921
  • Dolar 3,5608
  • Euro 4,1464
  • Kocaeli 32 °C

Önce dolgu mu, yol mu?

İsmet ÇİĞİT
Devlete, yani kamuya ait en büyük, en yüksek elleçme kapasitesine sahip ve en uygun konumlu limanlardan biri olan Derince Limanı özelleştirildi. Liman, mülk olarak satılmadı. Zaten Derince Limanı’nın mülküne parayla değer biçmek herhalde pak kolay olmazdı. 
Limanı işletme hakkı 36 yıllığına devredildi. Bunun karşılığında da devletin kasasına 550 milyon Dolar civarında para girdi.
Siyasi görüşlerim gereği, her türlü özelleştirmeye karşıyım. Ama ülkemizi yöneten ve halkın önemli bölümünden destek gören siyasi irade, özelleştirme konusunda kararlı. Bu nedenle, bizim gibi düşünenler de, alışamasak bile, özelleştirme politikalarını içimize sindirmek zorunda kalıyoruz. 
Özelleştirmenin çok başarılı, faydalı örnekleri de, çok kötü örnekleri de var. Başarılı örnek olarak Tüpraş’ı, kötü ve başarısız örnek olarak Sedaş’ı gösterebiliriz. Bir de Seka gibi “Bitir, yık, kapat” örnekleri var ki,  ben hala kendi zihnimde buna bir anlam veremiyorum. 
Türkiye’de özelleştirmeler Özal dönemiyle birlikte başladı.  AKP iktidarı bu konuda çok hızlı, çok kararlı davrandı. Bu dönemde sadece özelleştirme, yani eldeki mevcut kamuya ait malların satışı ya da kiralanması yapılmıyor. Bütün büyük projeler “Yap-işlet” modeliyle hayata geçiriliyor ki, bu da bir bakıma özelleştirmedir. 
…………
Konumuz olan Derince Limanı, çok önemli bir örnektir.. İzmit Körfezi, zaten coğrafi yapısıyla doğal bir liman.. İzmit Körfezi’nde, Derince Limanı hariç, tamamı özel sektöre ait 40’dan fazla liman bulunuyor. İzmit Körfezi’nin konumu, Türkiye’nin kalbi denilebilecek bölgedir. İthalatın da, ihracatın da çok büyük bölümü, bu bölgeden gerçekleşiyor. İzmit Körfezi’ndeki en büyük, en yüksek kapasiteli liman olan Derince Limanı, devlete ait olarak işletilirken,  işçileri sendikalı olan tek limandı. Derince Limanı’nda işçi sağlığı ve iş güvenliği kuralları bu nedenle, en azından diğer özel limanlara göre çok daha yüksek standartlarda uygulanıyordu. Daha önemlisi, Derince Limanı devletin elindeyken, gümrükleme işlemleri çok daha ciddi ve sıkı yapılabiliyordu. 
Limanlar, hem insan kaçakçılığı, hem uyuşturucu ticareti, hem devlete çok büyük vergi kaybı anlamına gelen her türlü kaçakçılık olaylarının ana unsurudur. İzmit Körfezi’ndeki özel limanların büyük bölümünde gümrükleme ve vergilendirme açısından yeterli önlemlerin bulunmadığı,  Suriye’ye potansiyel terörist sevkinden tutun da kaçak akaryakıta kadar her türlü illegal organizasyonun bu limanlar üzerinden yapıldığı bilinmeyen bir konu değildir. Dahası bu özel limanlara gelen ve giden malların karayolundaki nakliyesi ile ilgili işlerin de bizim kentimizde bir zamanlar “Suç örgütü-silahlı çete” yapılanmalarının çıkış noktası olduğunu bilmeyen yoktur. 
Bütün bu nedenlerle limanlar stratejiktir. Büyük limanlar, bulundukları bölge için sadece gemilerin mal getirip, mal götürdüğü yerler olmayıp,  güvenliğin, huzurun korunması ya da kaybolması konularında da stratejik önem taşırlar. 
……….
Derince Limanının 36 yıllığına kullanım hakkını Safi Holding isimli bir firma aldı. İhalede ortaya çıkan bedeli ödediler. Bu özelleştirmede bazı önemli koşullar da vardı. Derince Limanı alanının denize doğru 450 dönüm doldurulması, Derince Limanının otoyola bağlanması bu özel koşulların en önemlileridir. 
Özellikle İzmit Körfezi’nde denizden bir karış alanın doldurulmasına bile karşıyım. Yeniköy sahilleri Kocaeli Serbest Bölgesi yatırımı sırasında dolduruldu.  Çok büyük hata yapıldı.  Gölcük Kavaklı sahilinden tutun, Değirmendere sahilinde sözde estetik amaçlı dolgular yapıldı. Körfez’in kuzey sahillerinde, yine limanlar, akaryakıt depolama tesisleri için büyük deniz dolguları gerçekleştirildi. 17 Ağustos 1999’daki büyük deprem felaketinde önce denizden doldurularak elde edilen yerler denize göçüp gitti. 
Ama ders almadık. Düşünün, Derince Limanı önünden, Gölcük yönüne doğru 450 dönüm alan doldurulacak. Bu alanın doldurulması için 5 milyon metreküp dolgu malzemesi denize dökülecek.. Doğanın dengesi, zorlama ile bozulacak. 5 milyon metreküp dolgu malzemesinin Derince Limanına taşınması karayolunda çok ciddi sıkıntılar yaratacak. İzmit Körfezi’nde Derince ile Gölcük arasındaki bölge iyice daralacak. Hani neredeyse, yürüyerek karşıdan karşıya geçilebilecek. 
Büyüklerimiz kararı vermiş. Derince limanı özelleştirilmiş, özel şirkete limanı denizi doldurarak büyütme hakkı verilmiş. Biz ne desek boş.. Ama bu özelleştirmenin şartları içinde bir de Derince Limanının otoyol bağlantısı koşulu var.. 
Dolguya başlıyoruz da, otoyol bağlantısı konusunda henüz bir çalışma yok. Düşünün, Derince Limanı büyümüş. Sahibi olan özel şirket elbette para kazanmak için agresif bir pazarlama yöntemi uygulayacak. Bu liman, konteyner limanı. Derince Limanına gelen bütün mallar da,  Derince Limanından gidecek bütün mallar da, karayolu ile nakledilecek. Bizim şehrimizde  yolların hali malum.. Derince Limanı’na mevcut durumda D-100’den başka ulaşım damarı yok. Bu liman büyüyüp, tam kapasite ile çalışmaya başladığında, bizim şehrimizden geçen dev Tır’ların trafiği daha da yoğunlaşacak. Derince Limanı ile TEM otoyolu arasındaki bağlantı yolu ise, belki 2016’da ihale edilecek, her şey normal giderse, 3-4 yılda ancak yapılacak. 
O bölgeye, yakında İsmetpaşa Stadının yıkılmasıyla ortaya çıkacak alanda da büyük bir yatırım gelecek. İsmetpaşa Stadı bölgesine de şimdilik D-100’den başka ulaşım damarı yok. Bu kent, mevcut trafik yükünün altından kalkamazken, o bölge bu birkaç misli artacak trafik yükünü nasıl kaldıracak?..
İlimizin bütün yetkili ve sorumlu kişileri önce şu sorunun yanıtını vermelidir:
Derince Limanı için, deniz doldurularak liman alanını büyütmek mi daha önemlidir?. Yoksa, bir an önce bu limanı Otoyol’a bağlamak mı daha önemlidir?.. 
Dolgu başlıyor.. Yol bağlantısından ses yok.. Bu kentin gelecekteki halini kestirmekte gerçekten büyük zorluk çekiyorum.
Bu yazı toplam 515 defa okunmuştur.
  • Yorumlar 3
  • Facebook Yorumları 0
UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.
    Yazarın Diğer Yazıları
    ÖNE ÇIKAN MARKALARIMIZ
    • TUANA EVLERİ 3. ETAP
    • TUANA EVLERİ 2. ETAP'TA YÜZDE 5 İNDİRİM
    • ROMATEM Kocaeli Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Hastanesi
    • Özgür Kocaeli mobil uygulamamız yayında
    1/20
    Tüm Hakları Saklıdır © 2016 Özgür Kocaeli | İzinsiz ve kaynak gösterilmeden yayınlanamaz.
    Tel : 0262 331 11 11 Faks : 0262 321 21 37