Covid-19 ve bulaşma korkusu

         2019 Aralık ayında Çin'de başlayan ve büyük salgın ( pandemi) hüviyeti kazanarak tüm dünyayı etkisine alan Covid-19 virüs hastalığı ülkemiz dahil insanlık için önemli bir sağlık sorunu olmaya devam etmektedir. Hastalığın kendisi kadar bulaşma korkusu da ciddi bir sağlık sorunu olmuştur.

       Covid-19 ile ilgili daha önce de bilgilendirici değerlendirmeler yazmıştım. Burada ŞÜPHELİ TEMAS durumunu yazacağım. Covid-19 müspetliği bildirilen veya bu teşhis ile tedaviye alınan birisinin çevresi dehşet bir korku ve telaşa kapılmakta, bu duygularla sağlık kurum veya kişilerine başvurmaktadır.

                Böyle bir durumda ne yapmalıyız? İlk önce temas şeklini, derecesini değerlendirmeliyiz. Değerlendirmeyi hastalığın yakın temas gerektiren damlacık enfeksiyonu olduğunu unutmayarak yapmalıyız. Bulaşma ihtimali maruz kalma şekli ve süresi ile ilgilidir. Şüpheli şahıs ile 1.5-2 m den daha kısa mesafede maskesiz temas bulaşma ihtimalini arttırırken, mesafe ve maske bulaşma ihtimalini ciddi oranda azaltmaktadır. Kapalı ortamlarda, kalabalıklarda, iç mekânlarda bulaşma ihtimali artarken; açık ortamlarda, tenha gruplarda, dış mekânlarda ise ciddi derecede azalmaktadır. İlk durumlarda bile 3-4 dakikalık kısa sürelerde bulaşma tehlikesi ortadan kalkarken temas süresinin uzaması (10 dakikadan sonrası) bulaşma ihtimalini artırmaktadır. Virüslü insanın damlacıklarının bulunma ihtimali olan yüzeyler ile temasta ilk 2-3 saat için bulaşma tehlikesi oluşurken daha uzun sürelerde bu ihtimal zayıflamaktadır. El temizliğine dikkat ederek ve bu şüpheli yüzeylere temas sonrası eller göz, burun ve ağıza temas etmez ise bulaşma olmamaktadır. Ayrıca bu tür şüpheli yüzeylere temas sonrası ellerin 20 sn. sabunlu su ile yıkanması yine bulaşma ihtimalini ortadan kaldırır. Bu tür şüpheli yüzeylerin 1/100’lük çamaşır suyu ile silinmesi de virüslerin hastalık yapıcı özelliğini ortadan kaldırarak yine bulaşma zincirini kırmaktadır. Bu bilgiler ışığında temas şekline bakarak temasları zayıf-orta ve kuvvetli olarak sınıflandırabiliriz. Zayıf temaslarda bulaşma ihtimali yok denecek kadar azdır. Bu şekil temaslarda 3-10 gün içinde herhangi bir şikayet olmaz ise bulaşma olmamıştır ve herhangi bir test, tetkik yapılmasına gerek duyulmaz. Aynı durum orta temas durumu içinde için de geçerlidir. Kuvvetli temas durum oluşmuş ise 3 gün sonra PCR tetkiki ile virüsün araştırılması için sürüntü alınmalıdır.  Sonuç menfi ise ve herhangi bir şikâyet yoksa bulaş olmamıştır diyebiliriz. Lakin ateş, öksürük, boğaz ağrısı gibi solunum yolu şikâyetlerinden biri veya birkaçı olursa 5 ile 7 gün içinde ikinci bir PCR testi kontrolü doğru olur. Bu ve benzeri şikâyetlerin olması halinde sürüntü tetkiki temiz olsa bile diğer tetkikler ile takip yapılmalıdır. Bunlar kandaki enfeksiyon bulgularını gösteren sedimantasyon, CRP, kan sayımında beyaz kürelerin yüzde durumu, LDH, ALT, AST gibi testlerdir. Ayrıca önce A.C. grafisi gerekirse sonra tomografi teşhiste başvurulacak olan diğer tetkik yollarıdır. Unutmamalıyız ki bunlar hekimlik mesleğinin uygulamalarıdır ve böyle şüpheli durumları bir hekimin takibinde geçirmeliyiz. Tabii ki yine böyle bir ön tanıda kesin teşhis konuncaya kadar geçecek günlerin izolasyona uygun ve gerekli koruyucu tedbirlerin uygulanarak geçirilmesi önemlidir.

                Önemli gördüğüm diğer bir husus antikor testleridir. Antikor testleri teşhis amaçlı kullanılmamalıdır. Bu testler insanın bu virüsle karşılaşıp karşılaşmadıklarını gösteren ve kandan yapılan tetkiklerdir. İmmün globulin G ve M tipleri vardır. M antikoru yakın bir tarihte bu virüsle karşılaşıp enfeksiyonu geçirdiğimizi gösterir ve 8 ila 12 gün içinde müspetleşip 3-4 haftada kaybolurlar. G antikorları ise 12-15 gün içinde kanda ortaya çıkar ve 3-5 ay, bazen ömür boyu müspetliği devam eder. Bu antikorlar o kişinin bu hastalığı geçirip bağışıklık kazandığını gösterir. Bu tetkik bu hastalığın aşısı bulunduğunda o kişinin aşıya ihtiyacı olup olmadığını da gösterecektir.

                Özetlersek bir şüpheli temasta önce temas derecesine bakılmalıdır. Kuvvetli temas var veya 3-5 gün içinde ÜSYE belirtileri var ise PCR sürüntü testi yapılmalıdır. Klinik bulgu var ise PCR negatif olsa bile Covid-19 olup olmadığını anlamak için diğer testler ile takip yapılmalıdır. Geçirilen herhangi bir hastalığımız oldu ise bunun Covid-19 ile ilgisinin olup olmadığını anlamak için ise antikor testleri yapılmalıdır Zayıf temaslarda ise herhangi bir tetkik yapılmasına gerek olmayıp, vesvese ile panik yapılmamalıdır.

                Son olarak bulaşıcı hastalıklarla mücadelede en önemli silahın aşılar olduğunu unutmamalı ve Covid-19 aşısının biran önce bulunup uygulamaya geçilmesini beklemeliyiz. Nitekim 2020 yıl sonuna kadar bu aşının bulunacağı beklentisi vardır. Aşı bulununcaya kadar mücadelede bulaş zincirini kıran tedbirleri (maske-mesafe-temizlik) kişisel olarak uygulamalı, kalabalık ve kapalı ortamlardan sakınmaktan başka çaremizin olmadığını unutmamalıyız. Herhangi şüpheli bir durumda ise panik yapmadan, konuyu bilen birine danışıp sağlığımız için gerekli tetkik-takip ve tedbirleri alarak sağlığımızı korumalıyız.

                Sağlıkla kalmanız dileğiyle.

# YAZARIN DİĞER YAZILARI

Yazar H.İbrahim Kahraman - Mesaj Gönder --- Okunma


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Özgür Kocaeli Gazetesi Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Özgür Kocaeli Gazetesi hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Anadolu Ajansı (AA), İhlas Haber Ajansı (İHA), Demirören Haber Ajansı (DHA) tarafından servis edilen tüm haberler Özgür Kocaeli Gazetesi editörlerinin hiçbir editöryel müdahalesi olmadan, ajans kanallarından geldiği şekliyle yayınlanmaktadır. Sitemize ajanslar üzerinden aktarılan haberlerin hukuki muhatabı Özgür Kocaeli Gazetesi değil haberi geçen ajanstır.


İŞ ORTAĞI ARIYORUM

KURULU DÜZENE İŞ ORTAĞI ARIYORUMGölcük D-130 Karayoluna Cepheli emlak büroma helali haramı bilen, emlak işlerini yürütebilecek ve tecrübeli, oto ehliy...

Tel: 0533 732 83 99

SERVİS ŞOFÖRÜ

Coşkun Turizm'de vardiyalı çalışmak üzere İzmit-Derince-Çenesuyu  bölgesinden  tecrübeli emekli SERVİS ŞOFÖRÜ aranıyor

Tel: 0506 054 57 67

TECRÜBELİ TIR ŞOFÖRÜ ARANIYOR

Başiskele' de fabrika içinde çalışacak TECRÜBELİ TIR ŞOFÖRÜ aranıyorGenç Emeklide olabilir

Tel: 0533 556 58 78

İŞ ORTAĞI ARIYORUM

KURULU DÜZENE İŞ ORTAĞI ARIYORUMGölcük D-130 Karayoluna Cepheli emlak büroma helali haramı bilen, emlak işlerini yürütebilecek ve tecrübeli, oto ehliy...

Tel: 0533 732 83 99

ELEMANLAR ALINACAKTIR

MH ELEKTROMEKANİK MÜHENDİSLİK şirketimizde çalışmak üzere tecrübeli ÇELİK KONSTRÜKSİYON İMALAT VE MONTAJINDA çalışacak ELEMANLAR aranmaktadır. Tercih...

0541 302 58 34

YIKAMA YAĞLAMA PERSONELİ ARANIYOR

Kartepe bölgesinde faaliyet gösteren işyerimize YIKAMA YAĞLAMA BİLEN PERSONEL  aranıyor

Tel: 0536 869 32 60

KİRALIK Fiorino Aranıyor

ŞOFÖRSÜZ FİORİNO TARZI KİRALIK ARAÇLAR aranıyor

0536 281 14 54

ELEKTRİK USTASI -KALFASI ARANIYOR

ELEKTRİK USTASI ve KALFA aranıyor Gümüş Elektrik Otomasyon İzmit

Tel: 0532 365 14 02

SİTE İÇİNDE SAHİBİNDEN KİRALIK DAİRE

SİTE İÇİNDE SAHİBİNDEN KİRALIK DAİREDerince Çınarlı Mah. Basın  Sitesinde 2+1 sıfır,merkezi ısıtma-pay ölçerli,(Kombi mevcut)otoparklı, asansörlü,çocu...

Tel: 0532 316 58 35

UKRAYNA KALİTELİ İNŞAATLIK ÇAM KERESTE

UKRAYNA KALİTELİ İNŞAATLIK ÇAM KERESTE 1029 TL/m3 Çatı - Kalıp - Kamelya Malzemelerinde Aradığınız Her Şey Ekonomik Fiyatlarla Burada! KERESTE DÜ...

0532 565 84 97 - 0553 101 47 05